Астана – жеңімпаздар қаласы

Астана – өршілдік пен үлкен мүмкіндіктер қаласы. Мұнда толассыз оқиғалар тізбегі жас ойшылдарды бірдей белсенді әрекетке шабыттандырып, ынталандыратын, білім беру, ғылыми және мәдени өмір қайнап жатқан әртүрлі мамандықтар мен көлемдегі көптеген мектептер бар. Елорда оқушылары үнемі жетекші халықаралық олимпиадалардың жеңімпаздарының қатарында тұрады. Астана қаласының НЗМ және РФММ, «Spectrum» халықаралық мектебі мен «Nurorda» мектеп-лицейінің тәрбиеленушілері жыл сайын әлемдік зияткерлік жарыстарда жоғары орындар алады.

Биылғы жылы үш дарынды оқушы – Марғұлан Шарел, Нұргүл Егембергенова және Әмір Пішенбаев – Ақордаға шақырылып, ел Президентімен кездесті. «Современное образование» журналының редакциясы бұл балалармен жақынырақ танысып, барша оқырмандарына осындай мүмкіндікті бермей тұра алмады.

«Nurorda» мектеп-лицейінің 11-сынып оқушысы Нұргүл Егембергенова алғашқы тоғыз жылын Қарағанды ​​қаласындағы Нұрмақов атындағы мамандандырылған мектеп-лицей-интернатында және Теміртау қаласындағы №10 жалпы білім беретін мектепте өткізді. Ол жастайынан математика мен жаратылыстануға құмар болды. Бастапқыда ол математикалық олимпиадалық үйірмелерге, кейін мектептегі физика үйірмесіне қатысты. Ол жетінші сыныпта олимпиадаларға қатыса бастады. Ол өткен жылы Халықаралық Жәутіков олимпиадасында (IZHO) алтын, Физикадан азиялық олимпиадада (APhO) күміс, Физикадан халықаралық олимпиадада (IPHO) және Физикадан еуропалық олимпиадада (EuPhO) қола медальға ие болды. Ол соңғы үш жыл бойы республикалық олимпиадада алтын жеңіп алды.

«Астанаға оқуға келгенімде бірінші байқағаным – жоғары деңгейде дамыған білім беру ортасы», – дейді Нұргүл. «Мұнда жобалық, олимпиадалық, тіпті зерттеуге негізделген көптеген байқаулар бар. Бұл әртүрлілік мені жақсы жағынан таң қалдырды. Мектепте де өте жақсы атмосфера бар. Мұғалімдер бізді әрқашан қолдап, бастамаларымыз бен талпыныстарымызға жігерлендіреді. Олардың арасында менің олимпиададағы тәлімгерім Арнұр Маратбеков және сынып жетекшілерім бар».

Марғұлан Шарел биыл елордаға ауысуға бел буды. Олимпиадалық қозғалыспен де жетінші сыныпта Тараз қаласындағы «Білім-инновация» лицейіне оқуға түскен кезде танысқан. Ол қазір «Spectrum» халықаралық мектебінің 12-сыныбында оқиды және университетке түсуге дайындалып жатыр.

Марғұланның мақсатқа талпынушылығы көпке үлгі бола алады. Карантин жылы мектеп күндерінде қосымша бір сағат онлайн оқумен қатар, сенбі күндері де бірнеше сағат дайындалды. Одан кейін математикадан олимпиада сабақтары мектеп біткен соң өткізіліп, интернат болғандықтан кешкі сағат 20.00-22.00 аралығында қосымша оқыды. Мектеп те бұл оқушыларға қолдау көрсетіп, олимпиадаға дайындалу үшін басқа сыныптардан босатты. Сөйтіп, облыстық және өңірлік олимпиадалардан әлемдік аренада жеңіске жетті. Биыл ол IMO 2025 және Балқан олимпиадасының күміс жүлделерінен бөлек, республикалық олимпиадада, халықаралық Жәутіков олимпиадасында, Азия-Тынық мұхиты елдерінің математикалық олимпиадасында және «Жібек жолы» халықаралық математикалық олимпиадада алтыннан алқа тақты.

Марғұлан: «Мен IMO 2025-те бақ сынауға және Қазақстанның атынан шығуға қуанышты болдым әрі мақтандым», - дейді. «Сонымен қатар басқа елдерден келген басқа мектеп оқушыларымен және математиктермен әңгімелесіп, жақынырақ танысу өте керемет болды. Алтын медальді мақсат еткеніммен, күміске қол жеткіздім. Мен 2026 жылғы Олимпиадада жақсы нәтиже көрсетуге тырысамын. Әрине, олимпиадада бақ сынау оңай емес, бірақ оларға дайындалу және оған қатысу өте қызық. Ата-анам мен ұстаздарыма, әрине, бірге оқитын сыныптас-достарыма қолдау көрсеткені үшін алғысым шексіз».

IPHO 2025 қола жүлдегері, соңғы екі жылдағы Халықаралық Жәутіков олимпиадасының, 2023–2025 жылғы Республикалық олимпиаданың, 2023 жылғы Физикадан Балқан олимпиадасының алтын жүлдегері, сондай-ақ IPO және IPO-да көптеген күміс және қола жүлделердің иегері Әмір Пішенбаев. Астанада туып өскен. 7-11 сынып аралығында «Білім-Инновация» мектебінде оқыды, соңғысы 12-сыныпты «Spectrum»-да оқып жатыр. Әмірді ғылыми жаңалықтар мен атақты ғалымдар шабыттандырады, ал туған қаласы оқуда үлкен перспективалар беретіндіктен ұнайды. Басқа балалар сияқты, өзінің дарынын дамытуға және көрсетуге мүмкіндік берген отбасы мен ұстаздарына алғысын білдіреді.

«Меніңше, ең алдымен, анамның еңбекқорлығы жетістікке жетуге көмектесетін сияқты. Анамның еңбекқорлығы мені де ерінбей-жалықпай еңбектенуге шабыттандырады. Физика пәнінен жаттықтырушы Жақсылық Ақын олимпиадаға қатысуыма үлкен үлес қосты. Ол мені дайындығыммен ғана емес, өмірлік сабақтарыммен де қолдады. Оның мен үшін жасаған барлық істеріне алғысым шексіз, ол менің мектептік өмірімде ең есте қалатын тұлға болып қалады», - дейді Әмір.

Жастар Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаевпен кездесудің күтпеген және ұмытылмас оқиға болғанын, олардың күш-жігерінің елеусіз қалмайтынына ризашылық пен сенім ұялататынын айтты. Бұл есте қаларлық сәт оларды ерінбей-жалықпай оқуларын жалғастыруға шабыттандырды.

«Мен мұндай кездесу болуы мүмкін деп ойламадым», – дейді Нұргүл. – Бір жағынан, бұл оқиға мені артқа қарап, осында болу үшін қанша күш-жігерімді жұмсағанымды есіме түсірді. Бұл кездесу мені қатты жігерлендіріп, алдыға қарай жүруге ынталандырды. Президентпен әңгіме Қазақстандағы перспективалар мен жоспарлар туралы болды. Ол бакалаврларға арналған «Болашақ» стипендиясының бағдарламасы туралы айтты – бұл мен пайдаланғым келетін тағы бір тамаша мүмкіндік».

Бар күш-жігерін жүз пайыз оқуға салған мұндай жастардың хоббиге немесе араласуға уақыттары жоқ деп ойлауыңыз мүмкін, бірақ шын мәнінде олай емес. Мысалы, Әмір теннисті ұнатады, Ботаникалық бақ пен жағалау қаладағы оның сүйікті орындары болып табылады. Нұргүл достарымен уақыт өткізіп, қызықты естеліктермен бөлісуді ​​ұнатады. Оның астанадағы сүйікті орындары – Триатлон және Орталық саябақ. Марғұлан қазір оқуға толықтай берілген, бірақ Астанада жүргенде өзі ара-тұра барып тұратын саябақтардың әсемдігін, көптеген велосипед жолдары сияқты ыңғайлы инфрақұрылымды байқап, бағалап үлгерген.

Әркімнің болашаққа жоспары әртүрлі және біршама ұқсас. Әркім өзін ғылымда жүзеге асырғысы келеді, дамығысы келеді, үздік жоғары оқу орындарында оқуға ұмтылады. Жастардың үшеуі де ағылшын тілін біледі. 

«Бакалавриатта мен математиканы оқығым келеді. Мүмкін мен физика және бағдарламалау бойынша қосымша курстар өткізетін шығармын, өйткені бұл пәндердің барлығы бір-бірімен байланысты. Мен теориялық ғылымдарды көбірек зерттеуге қатты қызығамын, бірақ сонымен бірге олардың практикалық қолданылуын қарастырғым келеді», – дейді Марғұлан. 

Жеңімпаз жас жеткіншектермен кездескен мемлекет басшысы олардың әрбір жетістігі бүкіл еліміздің беделін арттыратынын атап өтті. Расында, ерте жастан бастап күш-қайраты мен қажырлы еңбегінің арқасында жеңіп алған өте көп беделді халықаралық марапаттардың иегері болған бұл жастарды ел мақтан тұтады. Қай салада болмасын, олар өздерін жүзеге асыруға шешім қабылдағанына қарамастан, олар биіктерге жетуге қабілетті екендіктерін дәлелдеді және олардың дарыны, еңбекқорлығы мен табандылығы болашақ табыстар үшін берік негіз болады. Елорда мектептерінде құрылатын орта, мұғалімдер мен мемлекеттің қолдауы бұл дарын иелерін жіберіп алмай, керісінше олардың өсіп өркендеуіне жол ашады. Осынау қайратты да еңбекқор жастарға алға қойған мақсаттарына жету жолында сәттілік тілеп, ешқашан жеткен жетістіктеріңізбен тоқтап қалмаңыздар дегіміз келеді.

Тілші

Михаил САГИН

---

АННОТАЦИЯ

Қазақстанның астанасы – барлық озық және жаңашылдықтың бейнесі, үздіктерді тартады және оларға өз қабілеттерін ашуға мүмкіндік береді. Журнал редакциясы үш оқушымен – республикалық және халықаралық зияткерлік олимпиадалардың бірнеше дүркін жүлдегерлерімен олардың табысқа жету жолдары мен болашаққа жоспарлары туралы әңгімелесті.